What's new

Tháp Chăm Bình Định, qua phóng sự ảnh P&S

Tháp là một dạng kiến trúc tôn giáo mang bản sắc rất riêng của dân tộc Champa. Theo các sử liệu thì trong quá trình trị vì đất nước, các triều đại Champa đã cho xây dựng khá nhiều đền đài; trải qua nhiều thời gian đấu tranh tồn tại, cộng với sự tàn phá của thiên nhiên, con người, cho đến nay trên vùng cư trú xưa của họ chỉ còn lại một số dạng kiến trúc đền đài là các tháp.

So với một số địa phương khác trong dải đất miền Trung, Bình Định là một trong những nơi còn lại khá nhiều dấu tích của nền văn hóa Chămpa. Với 8 cụm di tích tháp trên tổng số 14 tháp quả là một con số khá lý tưởng cho những nhà nghiên cứu khi tìm hiểu vùng Vijaya xưa và Bình Định sau này.

Về tháp Chăm, trong Ấn Độ giáo người ta gọi là Sikhara, một dạng kiến trúc tiêu biểu cho đạo Bà La Môn giáo.

Từ Sikhara có nghĩa là đỉnh nhọn, đỉnh núi nhọn, biểu thị cho núi Mêru trong Bà La Môn giáo. Núi Mê Ru là núi thần thoại có nhiều đỉnh cao thấp khác nhau. Vị thần tối cao ngự trên đỉnh cao nhất. Các vị thần khác tùy theo bậc cao thấp khác nhau mà ngự trị ở những đỉnh núi thấp hơn trên cùng một dãy Mêru. Núi Mê ru được biểu hiện thành kiến trúc Sikhara, người Chăm gọi là Kalan, có nghĩa là đền thờ. Đúng ra Kalan Chăm chứ không phải là tháp Chăm. Nhưng do người ta quen gọi tháp Chăm, đồng thời từ tháp đã trở thành một thuật ngữ kiến trúc chỉ loại hình cao tầng đế nhỏ, cho nên người ta vẫn dùng từ tháp để chỉ cho loại hình kiến trúc này.

Sau khi dời đô về Bình Định vào đầu thế kỷ 11, phong cách kiến trúc tôn giáo của người Chăm có sự biến đổi, giới nghiên cứu gọi là phong cách Bình Định. Trong kiến trúc thể hiện tính hoành tráng, nhưng trong trang trí lại khá đơn giản, không cầu kỳ như giai đoạn trước. Tất cả thành phần kiến trúc đi vào mảng khối là chính, vòm cửa thu vào và vút cao thành hình mũi giáo, các tháp nhỏ trên các tầng như cuộn lại thành khối đậm khỏe, trên mặt tường được tạo các trụ ốp với những đường gờ nổi chạy dọc thân tường tháp, các góc đều được tạo những phiến đá điểm góc cách điệu. Tất cả đều có tác dụng gây ấn tượng hoành tráng từ xa nhìn vào.

Khi định niên đại cho các tháp Chăm thuộc phong cách Bình Định, P. Stec đã đưa ra một giả định như sau: Phong cách bắt đầu từ tháp Bánh Ít hay còn gọi là tháp Bạc (nửa đầu thế kỷ 12), tháp Dương Long (đầu thế kỷ 13), tháp Hưng Thạnh (nửa đầu thế kỷ 12), nở rộ ở các tháp Thủ Thiện, Cánh Tiên (hay tháp Đồng), Phú Lốc (hay tháp Vàng) thuộc thế kỷ 13 và bắt đầu suy thoái ở tháp Po Klung Garai - Ninh Thuận (cuối thế kỷ 13 đầu thế kỷ 14). Sau này Boisselier, trên cơ sở nghiên cứu các tác phẩm điêu khắc, đã cho rằng phong cách Bình Định hay tháp Mẫm bắt đầu từ cuối thế kỷ 11 và kéo dài tới thế kỷ 13 với thứ tự sau: sau tháp Bánh Ít là tháp Thủ Thiện cùng Cánh Tiên, Phú Lốc, tiếp đó là Dương Long, Nhạn Tháp (Phú Yên) và kết thúc là Po Klung Garai. Gần đây sau những phát hiện mới về điêu khắc trang trí kiến trúc, giới nghiên cứu cho rằng tháp Bánh Ít có niên đại đầu thế kỷ 11, còn tháp Phú Lốc, Thủ Thiện và Dương Long có niên đại thế kỷ 12.

Thực tế cho thấy rằng các tháp Chăm đều được xây dựng theo một tín ngưỡng thống nhất thờ thần Siva, một trong tam vị nhất thể của đạo Bà La Môn. Siva tượng trưng cho sự hủy diệt, hai vị thần kia là Visnu tượng trưng cho sự bảo tồn và Brahma tượng trưng cho sự sinh thành, cả ba nằm trong vòng luân chuyển không ngừng. Người Chăm thờ thần Siva là chính, người Khmer thờ thần Visnu là chính. Tín ngưỡng này của người Chăm được kết hợp với tục thờ tổ tiên tạo thành bản sắc riêng trong đời sống tinh thần của họ.

Kỹ thuật kiến trúc và điêu khắc Chăm cho đến nay vẫn còn là một điều bí ẩn đối với nhà nghiên cứu. Làm thế nào để ghép tất cả những viên gạch nâu sẫm thành những tháp, tượng, những đài… chính xác và tinh vi đến như vậy? Cái gì đã tạo thành sự kết dính của những viên gạch ấy, khiến nó có thể đứng vững hơn một nghìn năm nay và sẽ còn đứng vững lâu hơn nữa, nếu không bị chiến tranh và sự xâm thực vô thức của con người. Đã có những cuộc hội thảo chuyên sâu về vấn đề này và đã có những câu giải đáp đúng hay chưa đúng cho giả thuyết đưa ra. Nhưng cái kinh ngạc được gieo vào lòng chúng ta thì vẫn còn mãi.

Tồn tại trong 5 thế kỷ, trên vùng đất Bình Định xưa người Chăm đã xây biết bao những kiến trúc tôn giáo hoành tráng. Những gì còn sót lại hôm nay chỉ là một phần nhỏ trong những di sản mà người Chăm làm ra.

Tháp Chăm, những viên ngọc quý lung linh tỏa sáng trên vùng đất Bình Định đang trở thành di sản trong kiến trúc cổ Việt Nam, văn hóa Việt Nam và Đông Nam Á.
Theo khoahoc.com.vn
 
Last edited:

Chuối đây

Chuối cả nải
Em chỉ đủ thời gian đi thăm Tháp đôi và Bánh ít.

Nằm ngay cửa ngõ thành phố Qui Nhơn là hai ngọn tháp đứng sừng sững kề nhau, dân gian gọi là tháp Đôi. Theo các tư liệu xưa còn ghi chép được, tháp Đôi là tháp Hưng Thạnh. Ngày 10/7/1980, tháp Đôi đã được xếp hạng là di tích lịch sử văn hóa quốc gia. Tháp Đôi được tiến hành trùng tu đầu tiên ở Bình Định và được các nhà nghiên cứu xếp vào loại di sản độc đáo của nghệ thuật kiến trúc Chămpa bởi tháp Đôi không giống bất kỳ một ngôi tháp cổ nào hiện có. Các nhà khoa học đến nay vẫn chưa tìm ra lý do khác thường này.

Tháp Đôi được xây dựng vào khoảng cuối thế kỷ 12. Ở ngọn tháp lớn, có khắc nhiều bức phù điêu hình khỉ Hanuman trong tư thế nhảy múa. Còn tháp nhỏ lại có nhiều phù điêu hình thú vật như: hươu, nai; phía trong vòm khám thờ hình người ngồi thiền, đứng chầu hai bên là các sư tử đầu voi. Các góc tháp đều được trang trí hình chim thần Garuđa bằng đá.
Đây là ảnh của Tháp đôi, Đường vào có chùa tháp đôi



Hiện đang trùng tu xây dựng ngổn ngang nên không cho vào trong, vì thế phải đứng ngoài chụp vào!!!(NO) (NO) (NO)







 
Last edited:

bvc

Bướm và Chim
Nhà Chuối tây mới đi Bình định về à,

Đi bằng gì từ Đà nẵng, có đi qua Tam quan không? đi qua đèo Bình đê không, đi qua bãi biển Sa huỳnh không? (nhiều hàng họ lắm đấy)
 

Chuối đây

Chuối cả nải
Nhà Chuối tây mới đi Bình định về à,

Đi bằng gì từ Đà nẵng, có đi qua Tam quan không? đi qua đèo Bình đê không, đi qua bãi biển Sa huỳnh không? (nhiều hàng họ lắm đấy)

Đi bằng o tô có rẽ qua Sa huỳnh ăn cơm, sẽ report sau, kô đi qua tam quan vì chiều phải đến BĐ có việc:)
@dtsfan: bọn bán vật liệu xây dựng đấy:shrug:
 

Babel

Phươt... kính lúp :)
Ảnh thì đúng là của chuối, dưng mà bài này chuối viết thì em đi đầu xuống đất liền. Chuối phát biểu đi, nếu có lấy ở đâu thì đưa nguồn tin ra :(
 

Quat

Tai voi
Ờ cũng đang định nhắc là copy ở đâu thì đề vào nhá ông Chuối nhá. Ông mà viết được thì tôi lạy ông.
 

matador

Spassvogel
Chuối đây;20109 said:
Đây là ảnh của Tháp đôi, Đường vào có chùa tháp đôi


Các bác cho em hỏi cái biểu tượng như 2 chữ S lồng vào nhau như của bọn phát xít Đức ấy nghĩa là gì thế, em 1 chữ bẻ đôi tiếng Tầu k biết, mà cũng không biết đấy có phải tiếng Tầu không nữa?

Bên này mà giăng ra như thế chúng nó bỏ mịa mình vào tù mất.
 

Anh Già

Moderator
Các bác cho em hỏi cái biểu tượng như 2 chữ S lồng vào nhau như của bọn phát xít Đức ấy nghĩa là gì thế, em 1 chữ bẻ đôi tiếng Tầu k biết, mà cũng không biết đấy có phải tiếng Tầu không nữa?

Bên này mà giăng ra như thế chúng nó bỏ mịa mình vào tù mất.

Cái đó là biểu tượng của đạo Phật từ xưa rồi bạn à ( từ khi chủ nghĩa Phát xít chưa ra đời ), chứ ko phải chữ Tàu đâu.
 

Hỏi Phượt

Forum statistics

Threads
46,390
Bài viết
1,087,856
Members
182,388
Latest member
solarhotwater
Top